Een wereld in één land
Met de indrukwekkende geografische diversiteit en het gevarieerde dieren- en plantenleven lijkt Zuid-Afrika wel ‘een wereld in één land’. In het Kruger National Park loopt u leeuwen, luipaarden, neushoorns en buffels tegen het lijf. In het Kaapse wijnland met de vruchtbare wijngaarden kunt u zich tegoed doen aan de lekkerste wijnen. Het Addo Elephant Park is de beste plek om oog in oog te komen staan met een olifant en langs de kust kunt u dolfijnen of misschien wel een walvis aanschouwen. Naast adembenemend natuurschoon kent Zuid-Afrika een veelbewogen geschiedenis, een rijke cultuur en bijzondere tradities. Een etnisch erfgoed van Afrikaanse stammen, Portugezen, Engelsen, Indiërs en Hollanders heeft dit land haar unieke uiterlijk gegeven. Kaapstad, aan de voet van de Tafelberg, straalt een kosmopolitische sfeer uit. Het gezellige universiteitsstadje Stellenbosch doet heel Hollands aan met de vele koloniale huizen en Pretoria is in oktober gehuld in een paarse gloed als de duizenden jacarandabomen in bloei staan. In het koninkrijk Swaziland proeft u nog de sfeer van ‘donker Afrika’ en in de traditionele Zuludorpen maakt u kennis met de oeroude Zulucultuur en hoort u de meest heldhaftige strijdverhalen. Kortom, Zuid-Afrika bevat alle ingrediënten voor een geslaagde vakantie!

In Nederland denkt men bij de geschiedenis van Zuid-Afrika aan de V.O.C. en Jan van Riebeeck, dat is maar een klein deel van de enerverende geschiedenis van het land. Al tienduizend jaar wordt het land bewoond door Bosjesmannen, de San. Rond het begin van onze jaartelling heeft dit natuurvolk zich vermengd met de zwarte Bantoe volkeren uit het zuidwesten van Afrika. Deze bevolking, de Khoikhoi genaamd, maakten tussen de 15de en 17de eeuw kennis met Europese zeevaarders, die hun de naam Hottentotten gaven. Vanuit het noordoosten bereikten de Nguni rond 1300 de kust van het huidige KwaZulu-Natal. In 1488 was het de Portugese zeevaarder Bartholomeu Dias, die als eerste Europeaan om de Kaap heen zeilde. De Nederlandse geschiedenis begint in 1652, toen Jan van Riebeeck met zijn vrouw voor de V.O.C. Kaap de Goede Hoop tot een belangrijke kolonie ontwikkelde. In de jaren daarop werden vele slavenarbeiders uit het verre oosten gehaald om te helpen bij de opbouw van de Kaap. In 1814 viel de Kaap in Britse handen en werd Nederland gedwongen om het gebied officieel af te staan. In 1835 vestigden zich duizenden Boerenfamilies ten noorden van de Orange River en ten oosten en westen van de Drakensbergen buiten de Britse Jurisdictie en stichten in 1839 de republiek Natal. De Britten bleven toch pogingen ondernemen om de Transvaal in te lijven, hetgeen uiteindelijk in de Boerenoorlog resulteerde. In 1910 verenigden deze 2 gebieden, de Kaapkolonie en Natal, zich in de Unie van Zuid-Afrika, dat een Brits dominium werd. Na de Tweede Wereldoorlog kreeg de apartheid in Zuid-Afrika gestalte en verbrak het land in 1961 zijn banden met Groot-Brittannië. Zowel in binnen- als buitenland werd, door middel van diverse sancties, de Apartheidspolitiek hevig bekritiseerd. In Zuid-Afrika zelf leidde de strijd tussen blank en zwart tot bloedige taferelen. Vanaf 1988 werden belangrijke stappen gezet naar de hervorming van het land door Willem Frederik de Klerk. Zo werden in 1991 de laatste apartheidswetten afgeschaft, waardoor bordjes met teksten zoals ‘alleen voor blanken’ verdwenen. De door hem genomen maatregelen leidden ertoe dat Zuid-Afrika weer voorzichtig in de internationale gemeenschap werd opgenomen. In 1994 kreeg Zuid-Afrika weer een zwarte leider in de persoon van ANC-leider Nelson Mandela.

Veelzijdig Zuid-Afrika
De wonderlijke Kaapse kust Dat men in Zuid-Afrika de zogenaamde big five in diverse wildparken kan spotten is waarschijnlijk wel bekend, maar wist u ook dat u in dit veelzijdige land ook de ‘Marine big five’ kunt tegenkomen? En wist u dat het zuidelijkste puntje van Afrika niet Kaap de Goede Hoop is? Van nationale parken tot uitgestrekte wijnvelden; in Zuid-Afrika ziet u een wereld in één land!


Tuinroute
In eerste instantie denkt u bij Tuinroute vast aan een toeristische route langs diverse stijltuinen. Met de Zuid-Afrikaanse Tuinroute wordt echter iets anders bedoeld, namelijk de hele groene kuststrook van de Kaap. Gelegen tussen langgerekte bergketens en de zee staan hier het gehele jaar door gewassen in bloei. Dit gebied vormt dan ook een groot contrast met het dorre woestijnachtige landschap van de Little Karoo dat achter de bergen ligt. In deze streek liggen rond het plaatsje Oudtshoorn meer dan 400 struisvogelboerderijen. Vanwege de omvangrijke struisvogelindustrie wordt Oudtshoorn dan ook wel de ‘verenstad’ genoemd.

Wijnland
Via de beroemde Route 62 komt u in het glooiende Kaapse wijnland. Hier ziet u tussen de uitgestrekte velden met wijnranken de typische witte wijnboerderijen met fraaie klokgevels opduiken. De wijnproductie in Zuid-Afrika dateert uit 1659, zeven jaar nadat Jan van Riebeeck een basis had opgezet voor de Nederlands-Oostindische Compagnie bij de Tafelbaai. De Hollandse invloed is met name terug te zien in de wijnplaats Stellenbosch, in 1679 gesticht door Simon van der Stel, waar huizen in Kaaps-Hollandse stijl staan. De wijnproductie werd verbeterd door protestante Hugenoten, die uit katholiek Frankrijk vluchten om aan vervolging te ontkomen. Zij werden de grondleggers van het wijndistrict Franschhoek. In veel van de oude wijnboerderijen in deze gebieden kunt u de heerlijke Zuid-Afrikaanse wijnen proeven.

Walvissen en Fynbos
Aan de zogenaamde Walvis Bay met steile klippen en brede zandstranden ligt het vissersplaatsje Hermanus, een voormalige walvisstation, waar u nog steeds walvissen kan spotten. Hier toetert een ‘walvisomroeper’ zodra er een aantal van deze machtige zoogdieren gesignaleerd worden. En dat gebeurt regelmatig. Naast kennismaken met deze dieren kunt u in dit kustgebied ook een unieke flora bewonderen. Het in de Kaap-regio gelegen Cape Floral Kingdom is de rijkste van de zes vegetatiezones van de wereld. Hier bevindt zich het Fynbos, dat voornamelijk bestaat uit riet- en heidesoorten en de nationale bloem van Zuid-Afrika, Protea. De zaden hiervan kunnen alleen ontkiemen na een bosbrand, wat betekent dat Fynbos regelmatig wordt afgebrand.

Het zuidelijkste puntje van Afrika
Ten onrechte wordt wel beweerd dat Kaap de Goede Hoop het zuidelijkst gelegen plekje van Afrika is. Dit is namelijk Cape Agulhas, waar de koude Atlantische Oceaan en de warme Indische Oceaan elkaar ontmoeten. Vanaf de Victoriaanse vuurtoren uit 1849 met zicht op de kolkende stromen die hierdoor worden veroorzaakt, is het niet moeilijk voor te stellen waarom op dit punt vele schepen ten onder gingen.
Paul Kruger - de Oude Leeuw van de Transvaal
Deze bijnaam die goed aansluit bij het natuurschoon van Zuid-Afrika typeert ontegenzeggelijk een van de opmerkelijkste mensen uit de Zuid-Afrikaanse geschiedenis. Strijdbaar leidde Paul Kruger wiens grijze manen en flinke baard zijn koppige gezicht omlijstte, de Boeren in de strijd om onafhankelijkheid. Stephanus Johannes Paul Kruger werd geboren op 10 oktober 1825 uit Pruisische voorouders. Op jonge leeftijd trok zijn familie samen met andere Boeren in de Grote Trek naar de provincie Transvaal waar zij zich in het zuidoosten vestigden. Paul leerde zichzelf lezen en schrijven, op de leeftijd van zestien jaar bezat hij zijn eigen boerderij en al op eenentwintigjarige leeftijd was hij weduwnaar en opnieuw getrouwd. Nog voor zijn dertigste zette Paul Kruger als militair zijn eerste stappen in de politiek. Na de annexatie van de Transvaal door Britse troepen was de eerste Boerenoorlog in 1880 snel een feit. Kruger vocht zij aan zij met de Boeren voor de onafhankelijkheid van zijn Transvaal. De Boeren wonnen en Paul Kruger werd verkozen tot president. In totaal werd de Oude Leeuw drie keer herkozen. In zijn ambtstermijnen leidde hij de Transvaal door de periode van Goudkoorts en voerde hij de troepen aan tijdens de tweede Boerenoorlog. Voor de vechtende Boeren was Paul Kruger een bron van inspiratie.

Krugerpark
Dit Nationaal Park werd op het einde van de 19e eeuw gesticht door de eerste president, Paul Kruger. Het is ontegensprekelijk het bekendste natuurpark ter wereld. 137 soorten zoogdieren, 500 vogelsoorten en meer dan 100 soorten reptielen leven er in volkomen vrijheid... De verschillende ecosystemen evenals de ontelbare riviertjes en meertjes bieden u de kans om een ongelooflijke verscheidenheid aan plant- en diersoorten te bewonderen. Het Kruger Nationaal Park is het grootste park van Zuid-Afrika. Het strekt zich uit over 350 kilometer in het Lowveld van Mpumalanga en de Northern Province. Van oost naar west is het gemiddeld 65 km breed. Dit geeft een oppervlakte van 19 485 km² of de helft van Nederland. Het klimaat is subtropisch, met zomerregens die van noord naar zuid frequenter voorkomen. De regentijd begint rond september/oktober. Van december tot februari valt de meeste regen. Het Kruger park is ontstaan uit het in 1898 gestichte wildpark van Sabie. Tegenwoordig is er een wegennet van 2000 km, waarvan 700 km geasfalteerd is. Omdat men niet snel mag rijden is het beter om een bezoek aan het Krugerpark te spreiden over enkele dagen. Het park heeft veel soorten dieren zoals: olifanten, nijlpaarden, apen, krokodillen, luipaarden, leeuwen, steenbokken en nog vele andere.

“Hierdie is die belangrikste regulasies van die Krugerwildtuin:
• moenie diere voer of versteur nie en ook nie plante beskadig nie
• moenie sigaret stompies weggooi nie
• hou die Wildtuin skoon: U mag nie lawaai nie, veral nie tussen 21h00 en 06h00 nie
• u mag nie goedere verkoop of adverteer of openbare vermaaklikheid teën vergoeding verskaf nie
• troeteldiere word nie toegalaat nie
• let op die spoedbeperkings en moenie iemand laat bestuur wat nie ‘n rybewys het nie”

Jan van Riebeeck en Kaap de Goede Hoop
De Nederlander Jan van Riebeeck kreeg in 1651 van de Verenigde Oost-Indische Compagnie de opdracht om in het zuidelijkste puntje van Afrika, op Kaap de Goede Hoop, een bevoorradings- en verversingsstation te vestigen voor VOC-schepen die onderweg waren van en naar Indië. Hij vertrok op kerstavond dat jaar op het vlaggeschip ‘Drommedaris’ en zijn vloot ging op 6 april van het volgende jaar voor anker in de Tafelbaai. Zijn middelen voor het opzetten van de verversingspost waren beperkt: een groepje van ongeveer 90 mannen, vrouwen en kinderen. De eerste jaren groeide er in de schaduw van de Tafelberg een bescheiden nederzetting, het garnizoen bouwde een fort en legde de zogenaamde Compagnietuinen aan voor de verbouw van groenten en graan. Aanvankelijk verliepen de contacten met de inheemse stammen vreedzaam, maar later hielden de KhoiKhoi (Hottentotten) hun vee ver bij de Hollanders vandaan. Van Riebeeck moest expedities uitzenden om vee te verkrijgen. Ondanks alle inspanningen lukte het niet het fort zelfvoorzienend en rendabel te maken, al waren de Indiëvaarders blij met de verversingspost. In 1657 ontsloeg een VOC-gezant negen garnizoensleden uit VOC-dienst zodat zij zich als ‘Vrijburghers’ konden vestigen in vruchtbaarder gebieden. Langzaam kwam de stroom immigranten op gang en na het moeilijke begin groeide het verversingsstation van Van Riebeeck uit tot een bloeiende kolonie.

Koninklijk Swaziland
Het koninkrijk Swaziland is een bergstaatje half zo groot als Nederland gelegen tussen Mozambique en Zuid-Afrika. Het bergachtige noorden met toppen tot 1800 meter kent een gematigd klimaat, het subtropisch zuiden is heuvelachtig. Vanuit de hoofdstad Mbabane regeert koning Mswati III sinds 1986 als absolute heerser over het koninkrijk. Terwijl zijn 1,1 miljoen onderdanen in grote armoede leven, leeft de koninklijke familie in grote luister. De achtendertig jarige Mswati, zijn dertien vrouwen en vierentwintig kinderen, in Swaziland is polygamie nog toegestaan, wonen in paleizen, laten zich vervoeren in dure BMW's en baden luxe. De koning duldt geen politieke partijen en de opositie wordt fel onderdrukt. Swailand is niettemin een rustig en betrekkelijk veilig land; de bevolking vrolijk en vriendelijk. Ook al wil het volk meer zeggenschap, de monarch zullen ze niet verjagen. Hij personifieert de Swazi-cultuur en symboliseert de eenheid van het land, waardoor onderlinge twisten als in andere Afrikaanse landen uitblijven. De koning is ook de verbindende factor in de lokale festiviteiten en tradities. Tijdens de Incwala, het feest van de eerste fruitoogst in december, voer Mswati in traditionele kledij de dansers aan. Ook tijdens de Umhlanga of rietdans, eind augustus of begin september, draait alles om de koning. Jonge meisjes tussen de 12 en 20 jaar dansen met ontblote borsten voor de vorst, waarmee ze laten zien dat de koning elke vrouw kan nemen die hij wenst.

Zulucultuur
Een van de meest traditionele culturen van Zuid-Afrika vindt u in Zululand. Hier leven de Zulu’s, de grootste bevolkingsgroep van het land, nog zo veel mogelijk naar hun traditionele gewoonten. Ze wonen in lemen hutjes en voeden zich met wat het land hun te bieden heeft. Het gebrek aan water en de daardoor vaak slechte oogsten is een van de redenen dat de Zulu’s vasthouden aan vele ceremonies en rituelen waarmee ze hun goden eren en proberen gunstig te stemmen. Als u zich te voet door een Zuludorp begeeft, kunt u het best naar het dorpsplein gaan waar de bewoners de roddels van de dag doornemen. De zeer gastvrije Zulu’s nodigen bezoekers veelal in hun hutjes uit en als zij de gast vervolgens bier aanbieden is deze er zeker van dat zijn komst wordt gewaardeerd. Naast ceremonies, waarbij overigens ook bier wordt gebruikt, kent de Zulucultuur diverse festivals, zoals het King Shaka Day Festival in KwaDukuza. U kunt dan samen met de Zulukoning een eerbetoon brengen aan de Zuluheld King Shaka.

Historie van de wijn in Zuid-Afrika
De wijnproductie in Zuid-Afrika dateert uit 1659, zeven jaar nadat Jan van Riebeeck een basis had opgezet voor de Nederlands-Oostindische Compagnie bij de Tafelbaai. Hij schreef in zijn dagboek:”Vandaag, prijs de Heer, werd voor de eerste keer wijn geperst van Kaapse druiven.” Toen Simon van der Stel de eerste Hollandse gouverneur van de Kaap werd in 1679, moedigde hij de aanplant van nog meer wijngaarden actief aan en stichtte zijn eigen wijngaarden bij Constantis, die beroemd werden door de zoete Constantia-wijnen die in de achttiende eeuw heel populair waren in Europa. De wijnproductie werd verbeterd door protestante Hugenoten, die uit katholiek Frankrijk vluchten om aan vervolging te ontkomen. Ze arriveerden in 1688 in Zuid-Afrika en werden de grondleggers van het wijndistrict Franschhoek.

Boerewors op de braai
De braai is meer dan een barbecue: het is een onderdeel van de Zuid-Afrikaanse cultuur. Overal vindt een Zuid-Afrikaner een plekje om te braaien, al is het in een stadstuintje of op een balkon, en een camping is geen camping zonder braaiplaatsen. Een braai draait, naast de maaltijd, vooral om de gezelligheid en kan dan ook de hele dag duren. Grote stukken vlees en hele kippen worden geroosterd door de braaimeester, terwijl de gasten zich tegoeddoen aan de ‘bykos’: brood, salade en sauzen. Bij het ‘braaivleis’ hoort natuurlijk ook de traditionele ‘boerewors’. De ‘boerewors’ is een erfenis van de Nederlandse kolonisten, die al een combinatie maakten van verschillende vleessoorten, spek, kruiden/specerijen en azijn. Iedere boerenvrouw was trots op haar eigen speciale recept voor de worst. Toen de ‘boerewors’ in de tweede helft van de 20ste eeuw steeds populairder werd, maakten fabrikanten er allerlei variaties op en voegden bijvoorbeeld knoflook, chilipepers of kaas toe. Maar de traditionele ‘boerewors’ blijft de beste. Meng 1,5 kg grof gemalen rundvlees, 1,5 kg grof gemalen varkensvlees, 500 g varkensspek, 50 ml grof gemalen koriander, 25 ml zout, 5 ml peper, 2 ml nootmuskaat, 1 ml gemalen kruidnagel, 1 knoflookteentje, 50 ml Worcestersauce en 125 ml azijn of wijnazijn door elkaar, en vul de darmen met het mengsel (of laat het de slager doen). Ook bijzonder lekker bij een Hollandse braai...

Reisboekhandel De Zwerver
De Zwerver is de reisboekenspecialist met een zeer compleet aanbod aan reisgidsen en landkaarten. Bestelde artikelen kunt u eenvoudig online afrekenen en ontvangt u binnen drie werkdagen! Bekijk de reisgidsen Zuid-Afrika.
Boekentips
Fiela’s child
Darlene Matthee
ISBN: 06 240 2601 9
Een klein jongentje verdwaald in de donkere bossen in Afrika. Dagenlang zijn ze naar hem op zoek, maar uiteindelijk geven ze de moed op dat ze hem ooit nog terug zullen vinden. Maar negen jaar later vinden twee ambtenaren, zij zijn bezig met een volkstelling, aan de andere kant van het grote Knysna-woud een blank jongetje, met de naam Benjamin. Fiela heeft zich over hem ontfermd en al vanaf zijn derde levensjaar opgevoed. Zij wil hem dan ook niet zomaar laten gaan en verzet zich tot het uiterste om het kind bij zich te houden. Toch kan Fiela het niet voorkomen dat een blanke vrouw haar ‘kind’ opeist als haar zoon. Voor Benjamin zelf is het allemaal even verwarrend. Wie is deze vreemde vrouw? Is dit zijn ‘echte’ moeder? Is hij echt haar zoon? Zal hij Fiela ooit nog terug zien? Fiela voelt zich machteloos tegenover het gezag, maar ze kan behalve toekijken verder niets doen. Benjamin gaat op zoek en zal zelf het antwoord op zijn vragen moeten vinden...
Aan het boek Fiela's kind, een roman die zich afspeelt tegen de achtergrond van de machtige Afrikaanse natuur, ligt een duister, ondoorgrondelijk raadsel ten grondslag...

In ongenade
J.M. Coetzee
Uitgeverij: Cossee
ISBN: 905936046x
Wie ooit in Zuid-Afrika is geweest, zal zich niet alleen de prachtige landschappen en natuurwonderen herinneren, maar ook de atmosfeer van een land dat zich in de recente geschiedenis heeft ontdaan van het Apartheidsregime. Het huidige Zuid-Afrika heeft te kampen met de erfenis van een van de donkerste perioden uit haar geschiedenis. In zijn boek In ongenade geeft J.M. Coetzee de huidige verhoudingen zo treffend weer als alleen een echte Zuid-Afrikaan dat kan. Coetzee vertelt het verhaal van een docent die, na een kortstondige verhouding met een studente, zijn toevlucht zoekt bij zijn dochter op het platteland. Daar komen de onvolmaaktheden van het nieuwe Zuid-Afrika pijnlijk aan het licht, in een machtstrijd tussen vader en dochter. Al lezend voel je de sfeer van een land waarin iedereen zijn eigen waarheid heeft, en de bezoeker van dit prachtige land van die waarheid wil overtuigen. Na het lezen van dit prachtige boek vielen bij mij alle indrukken van een reis door Zuid-Afrika opeens op hun juiste plaats.

Stemmen uit zee
Dan Sleigh
Uitgeverij: Querido
ISBN: 9021480131
De VOC komt voor het eerst naar de Zuid-Afrikaanse Kaap om een nederzetting op te zetten. Bij deze gebeurtenis sluit het Khoi-meisje Krotoa als enige vriendschap met de blanken. Al snel spreekt ze de taal en noemt men haar liefdevol Eva. Naast het tolken voor de Hollanders wordt ze op tienjarige leeftijd ook het kindermeisje in het gezin van Jan Riebeeck. Maar met het verlies van haar naam lijkt ze ook de band met haar mensen te verdwijnen. Jaren later trouwt Eva met den Deense chirurgijn Peter Havgard. Samen krijgen ze een dochtertje Pieternella. Het zwarte en witte bloed dat in haar aderen samenstroomt, tekent haar verdere leven en zal haar lot bepalen.
De schrijver vertelt het verhaal van deze twee vrouwen door de ogen van zeven mannen die elk een rol in hun leven hebben gespeeld. Omdat alle verhalen op historische feiten gebaseerd zijn, krijgen ze een intimiteit die u als lezer zee en land, vuil en dood bijna werkelijk doet ruiken.

De lange weg naar de vrijheid
Nelson Mandela
Uitgeverij: Olympus
ISBN 9025420869
Dit is de autobiografie van ’s werelds bekendste vrijheidsstrijder, politiek gevangene en latere president van Zuid-Afrika. Het grootste deel van het boek schreef Mandela in zijn cel op Robbeneiland. Openhartig vertelt hij over zijn jeugd in Transkei, zijn deelname aan de vrijheidsstrijd van het ANC, zijn 27 jaar durende gevangenschap, de vanuit zijn cel gevoerde onderhandelingen met de regering over afschaffing van de apartheid en zijn uiteindelijke vrijlating. Mandela vertelt niet alleen zijn eigen levensverhaal, maar ook het verhaal van Zuid-Afrika.

Online Boekwinkel
In samenwerking met reisboekenspecialist De Zwerver biedt SRC-Cultuurvakanties u de mogelijkheid om online uw reisboek(en) over Zuid-Afrika te bestellen.

Voor een reis naar Zuid-Afrika dient u te beschikken over een paspoort, geldig tot 30 dagen na verblijf. Ook dient uw paspoort voorzien te zijn van minimaal twee naast elkaar gelegen blanco bladzijden. Voor meer informatie kunt u ook www.visumwinkel.nl raadplegen.

Voor Zuid-Afrika worden diverse inentingen aanbevolen. Wij raden u aan contact op te nemen met uw huisarts of plaatselijke GGD. Voor een compleet overzicht van gebieden en beschermende maatregelen die u kunt treffen, verwijzen we u ook naar www.gezondopreis.nl of www.lcr.nl.